Bijles organische chemie in het eerste jaar
Reactiemechanismen, niet reacties uit het hoofd leren.
Ook gekend als Organische Chemie, Organische Scheikunde, Organic Chemistry, Koolstofchemie.
Bijles organische chemie kost €15 tot €35 per uur en gaat online door, met een whiteboard om mechanismen met pijlen uit te tekenen.
Organische chemie heeft de reputatie een gigantisch geheugenvak te zijn, en dat is precies de reden waarom zoveel studenten het niet halen. Wie honderden reacties probeert te onthouden, verdrinkt.
Er zijn maar een handvol mechanismen. De rest zijn variaties. Studenten die de logica van elektronenverplaatsing beheersen, kunnen reacties voorspellen die ze nooit gezien hebben, en dat is precies wat het examen vraagt.
Wie krijgt dit vak?
Organische chemie staat in het eerste jaar van onder meer deze opleidingen. Zit je richting er niet bij? De leerstof overlapt meestal sterk, dus de pagina blijft bruikbaar.
- Farmaceutische wetenschappen
- Bio-ingenieur
- Chemie
- Biomedische wetenschappen
- Geneeskunde
- Biologie
De leerstof, en waar het precies misgaat
Per hoofdstuk staat hieronder niet alleen wat het inhoudt, maar vooral waar studenten er punten op verliezen. Dat is meestal iets anders dan waar ze denken dat het misgaat.
Structuur en hybridisatie
De ruimtelijke bouw bepaalt de reactiviteit. Studenten slaan dit over als inleiding, waardoor stereochemie later onbegrijpelijk wordt.
Stereochemie
Chiraliteit en de aanduiding van configuraties. Het toekennen van prioriteiten is puur systematisch werk en wordt toch structureel fout gedaan.
Substitutiereacties
Het onderscheid tussen de twee mechanismen. Welk mechanisme optreedt hangt af van substraat en oplosmiddel, en die afweging is de klassieke examenvraag.
Eliminatiereacties
Concurrentie met substitutie. De vraag is bijna nooit of er reactie is, maar welk product overheerst en waarom.
Additie aan dubbele bindingen
Regioselectiviteit voorspellen. Wie de stabiliteit van het tussenproduct niet meeneemt, voorspelt consequent het verkeerde product.
Carbonylchemie
Reacties van aldehyden, ketonen en zuren. Het volume is groot, maar bijna alles herleidt zich tot aanval op hetzelfde elektronenarme koolstofatoom.
Waarom organische chemie zwaar is in het eerste jaar
- Studenten kiezen een geheugenstrategie voor een vak dat om patroonherkenning vraagt, en dat schaalt niet.
- Mechanismen tekenen met pijlen is een notatie die zelden expliciet aangeleerd wordt maar wel streng beoordeeld.
- Stereochemie vraagt ruimtelijk inzicht dat je op papier moet weergeven, en dat is een aparte vaardigheid.
- De hoeveelheid reacties oogt overweldigend zolang je de onderliggende logica niet ziet.
Hoe het examen er meestal uitziet
Examenvorm
Schriftelijk, met synthesevragen waarin je van uitgangsstof naar product moet redeneren, mechanismen tekenen met pijlen, en producten voorspellen. Vaak ook een stereochemievraag. Een correct product zonder mechanisme levert meestal maar deels punten op.
Zo pak je het aan
- Leer mechanismen, geen reacties. Vijf mechanismen goed kennen vervangt honderden losse feiten.
- Teken pijlen altijd van elektronenrijk naar elektronenarm. Die ene gewoonte voorkomt de meeste tekenfouten.
- Oefen stereochemie met een modelletje of met je handen, niet alleen op papier.
- Werk syntheses achterwaarts vanaf het product. Dat is de manier waarop ze bedacht zijn en waarop ze het snelst lukken.
Nederlandstalige docenten voor organische chemie
Deze docenten zijn geverifieerd en geven les in het Nederlands. Je spreekt zelf af wanneer het past, ook tijdens de examenperiodes.
Veelgestelde vragen over bijles organische chemie
Moet ik echt alle reacties vanbuiten leren?
Nee, en dat is de belangrijkste inzichtwissel van dit vak. Als je de mechanismen beheerst, kan je reacties voorspellen die je nooit zag, en dat is precies wat gevraagd wordt.
Mijn mechanismen worden fout gerekend hoewel het product klopt. Hoe komt dat?
Dan zit het in de pijlen. Elke pijl moet van een elektronenpaar naar een elektronenarm centrum lopen. Dat is een korte, heel gerichte correctie die veel punten oplevert.
Hoe pak ik een synthesevraag aan?
Achterwaarts, vanaf het gewenste product. Vooruit werken geeft te veel mogelijkheden, achterwaarts blijven er meestal maar een of twee logische stappen over.
Vakken die hier vaak bij horen
Wie voor organische chemie bijles zoekt, zit vaak ook met een van deze vakken in hetzelfde semester.
Klaar om te beginnen?
Je kiest zelf je docent en spreekt rechtstreeks af wat je wil aanpakken. De eerste kennismaking is bij veel docenten gratis, zodat je kan aftoetsen of het klikt voor je iets betaalt.
Bekijk docenten voor organische chemie